UTKU KAYNAR

Jane Evelyn Atwood - Photo: Gueorgui Pinkhassov

Eugene Smith ödülü sahibi, ünlü fotoğrafçı Jane Evelyn Atwood BUFSAD konuğu olarak 28 Ekim – 03 Kasım tarihleri arasında Türkiye’deydi. Bursa’da bir gösteri ve söyleşi yapan sanatçı, kayıt olan fotoğrafseverlerle dört gün süren Derinlemesine Foto-Röportaj isimli bir atölye çalışması da yaptı.

Jane Evelyn Atwood, BUFSAD Üyeleri ile

İşte Jane Evelyn Atwood’un gösterisinde izleyicilerle paylaştığı ipuçları :

• Bir fotoğrafçının birinci sorumluluğu kendisine karşı dürüst olmaktır.
• Fotoğraf çekerken en iyi sonuçlar, kendinizi projenize en çok adadığınızda gerçekleşir.
• Fotoğraf bir görsel sanattır, ve hiç bir kural yoktur. Ancak açık olmalı ve bakmaya devam etmelisiniz.
• Kurtulmanız gereken ilk şey, kuralların kendisidir. Hikayenizi önemseyin, o kendi kurallarını yaratacaktır.
• Güncel haberlerin arkasında her zaman derin hikayeler vardır, peşinden gidin.
• İyi bir fotoğraf yapmanın en kolay yolu, gerçekten ilginizi çeken bir konu seçmek ve onun içinde size gerçekten ilginç gelen bir anı yakalamaktır.
• Kendinize iyi bir mentör (akıl hocası) bulun.

Gösteri ve aynı esnada yapılan söyleşide bizler, proje yapmak anlamındaki kararlığa dair önemli dersler aldık. Jane Atwood, aslında tam olarak “kaygılı fotoğrafçı” tanımına uyuyor. Dünyada kaygı duyduğu ve bu nedenle kendisini çeken konular var, bu konularda projeler üretip sonuna dek peşlerinden gidiyor. AIDS’li bir adamın son 4 ayını çekerken yeterince yakın fotoğraflar elde edemediği için, adamın yanına taşınmaya karar vermesi bunun güzel bir örneği. Ya da, hapishaneler projesini yaparken tecrit hissini yaşamak için fotoğraf çekimi yaptığı dönemlerde aynı hapishanedeki tecrit hücresinde yaşaması.

Jane Evelyn Atwood’un fotoğrafları ve projeleri için web sitesine buradan ulaşabilirsiniz.

Okuduğunuz için teşekkürler.

Dostlukla,

Utku

BUFSAD‘ın geçtiğimiz yıl konuğu olan, dünyaca ünlü fotoğrafçı Ami Vitale’in yeni web sitesine bir bakmanızı öneririm.

AmiVitale.com

Bu sitede Ami, yalnızca günümüzde sıkça kullanılan blogların en ünlü yazılımı, aynı zamanda bu sitenin de altyapısını oluşturan WordPress’i kullanmış. Ancak bir farkla : Ami, ünlü profesyonel fotoğraf saklama çözümü PhotoShelter‘daki fotoğraflarını bir yazılım yardımı ile dikişsiz biçimde wordpress’e, yani kendi bloguna aktarabilmiş.

Bu sayede, tüm fotoğrafların etiketlerinden oluşan dünyadaki yerler bir etiket bulutu olarak karşımıza çıkıyor.

Giriş fotoğrafının altında bulunan etiketlere tıkladığınızda, o coğrafi bölgede Ami’nin çektiği fotoğraflara ulaşabiliyorsunuz. Aynı zamanda, çeşitli kategoriler altında (fotoğraf, multimedya, blog gibi) Ami’nin siteye gönderdiği son yazılara da bakabiliyorsunuz.

Fotoğrafçı olup hep izlenimlerini, hem de fotoğraflarını paylaşmak isteyenler için amivitale.com çok şey vaadediyor.

Ami Vitale ve Utku Kaynar, Ekim 2008

Okuduğunuz için teşekkürler,

Utku

Frans Lanting, dünyanın en ünlü doğa fotoğrafçılarından biri. National Geographic‘te düzenli olarak fotoğrafları yayınlanıyor, ve dünyanın dört bir yanında yaptığı atölye çalışmaları ile yeni doğa fotoğrafçılarını yetiştirmeye devam ediyor.

Yukarıda, Lanting’in giriştiği en cüretkar projenin, Hayat’ın Hikayesinin sunumunu bulacaksınız. 2008 sonlarında TED‘de yapılan bu sunumda, Lanting hayatın gelişimini lirik doğa fotoğrafları eşliğinde anlatıyor.

Özellikle doğa fotoğraflarına meraklı dostların ilgisini çekeceğini umuyorum. Altyazılar bendenize ait.

Dostlukla,

Utku

TED nedir, bilmiyorum biliyor musunuz?

TED, 1984′te kurulmuş bir sivil toplum örgütü. Tüm dünyadaki fikir önderlerini, “Ideas Worth Spreading”, yani “Duyurulmaya Değer Fikirler” sloganıyla bir araya getirip, onlara uzman oldukları alanlarda sunumlar yaptırıyor. Daha sonra da bu sunumları, çeşitli think tank kuruluşları ve dünya ile paylaşıyor.

Nereden mi? Buradan. Bu web sitesi yardımıyla yapılan tüm presentasyonlar, gönüllü çevirmenler yardımı ile çeşitli dillere çevrilerek web’de paylaşılıyor. Çeviri programının adı, “Open Translation Program”.

Ben de o çevirmenlerden biri olmak için başvurdum, ve kabul edildim. Tabii ki, ilk çevirilerden bir tanesi fotoğraf üzerine oldu.

James Nactwey, dünyanın en önemli belgesel fotoğrafçılarından biri, ve aynı zamanda VII Photos‘un kurucularından. Kariyerinin büyük bölümünü savaşlar üzerine yapan Nachtwey, 2007 yılında TED Büyük Ödülünü aldı. Bilgi için, TED ödülü alanında mükemmeliyet gösteren kişilere veriliyor ve kişiden 20 dakika boyunca kendisini, amaçlarını, üstünde çalıştığı projeyi anlatması isteniyor. Bu sunumun sonunda, “TED Dileği” tutmasına izin veriliyor kişinin, yani kendi idealini tüm dünya ile paylaşmasına. Kimi zaman, proje sponsorları bu dileğe destek te oluyorlar.

Aşağıda, James Nachtwey’in 2007 TED Global Conference çerçevesinde yaptığı ödül kabul konuşmasını bulacaksınız. Hayatını dünyadaki sefaleti ve acıyı fotoğraflamaya adamış bu adamın düşünceleri, sizin de ilginizi çekecektir. Oynat tuşuna basmanız yeterli.

Unutmadan, bir sonraki çeviri ünlü doğa fotoğrafçısı Frans Lanting için olacak.

Dostlukla,

Utku

Henri Cartier-Bresson.

Henri Cartier-Bresson.

Bu ismi henüz duymadıysanız, fotoğraf hayatınız henüz başlamamış ve haftasonları şahane manzaralar çekip Pazartesileri işyerinize gittiğinizde ilk iş paylaşım sitelerine yüklüyorsunuz, öğlen vaktine doğru gelen yorumlarla da (bkz:Işığın Bol Olsun) seviniyorsunuz demektir. Fotoğraflarınıza gelen yorumlar sizi mutlu ediyordur ve bu işin ne şahane olduğunu düşünüyorsunuzdur.

Yanlış anlamayın, bunda bir sorun yok.

Ancak tekrar ediyorum. Sadece henüz fotoğraf hayatınız başlamamıştır, fotoğrafseverliğiniz dahil.

Şimdi iki seçeneğiniz var, elimde iki hap duruyor.

Mavi hapı alıp yarın sabah mutlu mesut uyanabilirsiniz.

Veya kırmızı hapı alırsınız ve size tavşan deliğinin ne kadar derin olduğunu gösteririm.

Seçiminizi şimdi yapın :

• Mavi hapı yuttuysanız buraya tıklayın.
• Kırmızı hapı yuttuysanız okumaya devam edin.

Hamiş : Henri Cartier-Bresson belki de fotoğrafın gelmiş geçmiş en büyük ustasıdır.

Onu en büyük yapan nedenler :

• Sokak fotoğrafını, “karar anı” kavramı çerçevesinde sanat mertebesine yükseltmiştir.
• Bitmek bilmeyen bir çalışma temposu ile 50 yıl boyunca üretip, yüzyılın gözü olmuştur.
• Dünyanın en prestijli fotoğraf ajansı Magnum‘u Robert Capa, David Seymour ve George Rodger ile birlikte kurmuştur.
• Resim eğitiminden gelen kusursuz kompozisyon yeteneğini, anlık resimler yapmak üzere fotoğrafa taşımıştır.
• İnsanı, insancıllığı fotoğraflarında hep üstte tutmuştur.
• 20.YY’ın en çok kitabı basılan, en çok sergisi açılan fotoğrafçısıdır.
• Çektiği fotoğraflar kadar, yazdığı metinlerde kendisini izleyen fotoğrafçılar için bir rehber olmuştur.

Aynı zamanda da büyük bir öğretmendir, öğrenmek isteyenlere. Tüm kariyeri boyunca milyonlarca fotoğraf üretmiş olan bu ustanın internetteki fotoğraflarının sayısı 200′ü geçmiyor. Halbuki Ara Güler’in dediği gibi, o bir saatte 200 kare çekiyordu!

Fotoğrafı hiç önemsememiştir, onun için önemli olan hayattır. Hayat tüm açılımları ile an be an oluşup sona erdiğinde, Bresson bu anlardan en önemlisini yakalamak için oradadır.

Şöyle demiştir :

Fotoğrafta en küçük şey dahi, büyük bir özne haline dönüşebilir.

Benim için fotoğraf eş zamanlı bir karşılaşmadır, bir saniyelik bir zaman dilimi içersinde, bir yanda olayın taşıdığı anlam ve diğer yanda olayı ortaya koyan görselliğin içinde algılanan biçimlerin keskinlikle bir araya getirilmesidir.

İçerik + Geometri. Cartier-Bresson büyük fotoğrafların sırrının, ikisini anlık, kadife kadar yumuşak ve şahin kadar keskin bir gözle bir araya getirmek olduğunu çözmüştü.

Fotoğraflarına bakın. Başlangıçta sıradan, pek bayağı anlar gibi gelebilir bazıları, ancak yavaş yavaş size tesir etmeye başlayacaktır. Yavaş yavaş, ustanın fotoğraflarındaki geometriyi, insancıllığı, sıradan üstü güzelliği farkedeceksiniz.

Bunu yapabilmesi için, fotoğrafçının kendisini unutturması, görünmez kılması gerektiğini anlayacaksınız. Kimbilir, belki de Mayıs 68 öğrenci ayaklanmaları sırasında Paris’te, Bresson’un sakin sakin saatlerce fotoğraf çekmesinin sırrı budur.

Unutulmak. Makineyle fevkalade göz önünde, ancak dikkatin dışında olmak. Kimsenin dikkat etmediği kibar, turist tipli adam, dünyanın en büyük fotoğrafçılarından biridir. Ve siz onu önemsemediğiniz anda yanınızdan geçerken, iki sene sonra Paris’in en ünlü galerisinde asılacak fotoğrafınız çekiliyor olabilir.

Henri Cartier-Bresson’dan öğreneceğimiz çok şey var.

Kitap :

Henri Cartier Bresson’un The Decisive Moment (Karar Anı) kitabı 1953′te yayınlandı ve röportaj fotoğrafçıları için temel kaynak haline geldi.

Foto-öykü ve fotoğraf felsefesi ile ilgili yazıların, HCB’nin 1953′e kadar çektiği fotoğraflara eşlik ettiği kitabın açılış makalesi, Karar Anı adını taşımaktadır.

Bu makalenin Türkçe çevirisi internette daha önce herhangi bir yerde yayınlanmamış, veya en azından ben bulamadım. Çeviriyi yine bu sitede makalelerin altında, bu sayfada bulabilirsiniz.

Daha önce okumadıysanız, bu defa kaçırmayın. Muhtemelen internette türkçe haliyle ilk kez yayınlanıyor.

Henri Cartier Bresson ile ilgili diğer bağlantılar için :

• Henri Cartier-Bresson Vakfı
• Magnum Photos – Henri Cartier-Bresson
• Facebook – HCB fan sayfası
• Tete a Tete, Henri Cartier Bresson portreleri
• Wikipedia
• Pera Müzesindeki sergi kataloğu : HCB, Photographer
• Yüzyılın Gözü, HCB Biyografisi, Pierre Assouline